Phát triển không gian ngầm đô thị: Bài học từ quốc tế

Khai thác không gian ngầm là một trong những giải pháp hữu hiệu để phát triển đô thị theo hướng hiện đại, bền vững.

Kinh nghiệm phát triển không gian ngầm trên thế giới

Nếu mặt đất là không gian phát triển đã ngày càng trở nên hữu hạn thì lòng đất chính là dư địa phát triển mới mà các đô thị lớn cần chủ động chuẩn bị từ hôm nay. Tuy nhiên, để biến dư địa này thành động lực tăng trưởng, Việt Nam cần đi trước một bước về quy hoạch, dữ liệu và pháp lý; đồng thời thay đổi cách tiếp cận từ “xây dựng công trình ngầm” sang “kiến tạo một hệ thống không gian ngầm”.

Thế giới đã có nhiều mô hình thành công trong việc phát triển không gian ngầm. Helsinki (Phần Lan) thường được nhắc đến như một trường hợp tiên phong. Thành phố này không chỉ có hệ thống metro, bãi đỗ xe hay đường hầm kỹ thuật mà còn tổ chức không gian ngầm phục vụ nhiều hoạt động thiết yếu như trung tâm dữ liệu, kho bãi, cơ sở thể thao và hạ tầng năng lượng. Việc dành trước không gian cho tương lai đã giúp Helsinki giảm thiểu tình trạng làm mất đi các lựa chọn phát triển cho các thế hệ sau.

Singapore cũng là một ví dụ tiêu biểu. Quốc đảo này không xem không gian ngầm là phần phụ của từng dự án bất động sản mà coi đây là một nguồn tài nguyên chiến lược. Quy trình lập kế hoạch hạ tầng yêu cầu các cơ quan cập nhật kế hoạch 15 năm hằng năm, qua đó đồng bộ hạ tầng kỹ thuật với quy hoạch sử dụng đất ngay từ đầu nhằm giảm thiểu ảnh hưởng của thi công đối với giao thông trên mặt đất.

Bài học cho Việt Nam

Đối với Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, phát triển không gian ngầm không chỉ là một lựa chọn, mà là yêu cầu cần được tính toán nghiêm túc. Quyền sử dụng, chuyển nhượng và khai thác công trình ngầm là một trong những vấn đề loi mắc, đặc biệt khi công trình ngầm có thể đan xen với công trình trên mặt đất. Các yếu tố như quy định pháp lý, định giá không gian ngầm, và trách nhiệm kết nối cũng cần được làm rõ trong quy hoạch không gian ngầm.

Khai thác không gian ngầm không đơn thuần là bài toán kỹ thuật mà còn là câu chuyện về tầm nhìn quy hoạch và năng lực quản trị đô thị dài hạn. Giải quyết các điểm nghẽn pháp lý sẽ là chìa khóa tháo gỡ áp lực hạ tầng, tạo đà phát triển bền vững cho các đô thị Việt Nam.

Kết luận

REVIEWNHAPHO.COM chia sẻ góc nhìn thực tế về nhà phố, nhà đất sổ đỏ và bất động sản thổ cư, giúp người đọc có thêm dữ liệu trước khi mua, bán hoặc đầu tư.